Perfectionisme tackelen? 3 x tips die mij hebben geholpen

Perfectionisme is een eigenschap waar veel mensen last van hebben. Sommige mensen zien het als een positieve eigenschap, ikzelf heb ervaren hoe het mij gigantisch in de weg heeft gezeten. Ik ben er niet meer trots op om perfectionistisch te zijn. Perfectionisme komt vaak voor vanuit een ontevredenheid, een gevoel van niet goed genoeg zijn. In dit artikel deel ik mijn drie beste tips om perfectionisme af te leren.

Als je mij een beetje kent dan weet je dat ik op zeventienjarige leeftijd een burn-out heb gehad. Deze burn-out had drie duidelijke factoren die een sterke rol speelden in het ontstaan: onverwerkte emoties, langdurige stress (twee jaar) en perfectionisme in combinatie met prestatiedrang.

Mijn ervaring met perfectionisme

Ik was de typische straight-A student met goede cijfers, een vlotte babbel, getalenteerd karakter en een prachtige toekomst in het vizier. In principe had ik alles wat ik nodig had om te slagen – behalve een gezond gevoel van eigen waarde, waarbij ik wist dat ik als persoon genoeg was.

Mijn gevoel om mezelf altijd te moeten bewijzen voordat ik mocht genieten van alles wat vanzelf naar me toekwam was iets dat ik niet kon. Die drang om te presteren werd nog zwaarder door mijn perfectionisme. Terwijl ik dit schrijf zie ik ook het verband tussen perfectionisme en prestatiedrang: beide komen voort uit een gevoel van je niet goed genoeg voelen.

Wanneer je last hebt van perfectionisme, dan wordt alles wat je aanpakt een neerwaartse spiraal – omdat perfectionisme niet bestaat. Er is nooit een moment waarin iets echt honderd procent perfect zal zijn. Daarbij is perfectionisme ook subjectief – en voor iedereen dus anders te interpreteren.

Het ombuigen van perfectionisme kost tijd, inspanning, geduld en zorgen voor jezelf. In mijn boek ga ik daar dieper op in, maar in dit artikel wil ik drie praktische tips met je delen om perfectionisme af te leren. Je wordt namelijk niet met perfectionisme geboren, wat betekent dat je het aanleert. Alles wat je aanleert kun je ook afleren.

Werk volgens de 80/20 regel

Omdat perfectionisme subjectief is, kun je feitelijk niet bepalen wat de definitie van perfect is. Wanneer is iets echt perfect? Als je last hebt van perfectionisme kun je met de 80/20 regel jezelf trainen om minder streng voor jezelf te zijn.

Met de 80/20 regel ga je ervan uit dat wanneer een project, creatief werk of iets anders goed is wanneer je voor tachtig procent tevreden bent. Stel je voor je bent bezig met het schrijven van een boek of het lanceren van een nieuwe dienst. Wanneer je het een hebt aangepast, zie je alweer het volgende dat je mogelijk wilt aanpassen of verbeteren.

Door deze regel toe te passen, besluit je dat met tachtig procent van het uitgevoerde werk voldoende is. Hierdoor wordt je eigen graadmeter van ‘perfect’ steeds realistischer. Door het toepassen van deze regel op mijn eigen projecten, werd het voor mij tien keer makkelijker om te bepalen wanneer iets af is. Het kost eventjes oefenen, maar dan heb je ook wat.

Wellicht heb je af en toe moeite om ook daadwerkelijk te stoppen en tevreden te zijn, maar oefening baart kunst en dat is bij deze tip echt zo.

Aanpassingen zijn niet altijd een verbetering

Dit is meer een mindset-hack dan een concrete tip maar hij is wel belangrijk. Omdat je een aanpassing aan iets kan doen, wil het niet direct zeggen dat het ook daadwerkelijk een verbetering is voor het project waar je aan werkt.

Een misschien niet helemaal gerelateerd onderwerp, maar ik heb met het schrijven van mijn twee boek Indie de vormgeving zelf gedaan. Die vormgeving had in Canva blauwe vlakken, terwijl na het opslaan die vlakken ineens naar de kleur paars trokken. Ik kon ervoor kiezen het aan te passen, maar uiteindelijk zag ik dat dit net zo leuk was.

Nu snap ik dat deze situatie ook wel een beetje geluk hebben was, maar wat ik bedoel te zeggen: een extra aanpassing doen hoeft dus echt niet altijd een verbetering te zijn. Stel je voor je hebt onlangs een dienst gelanceerd waarmee je een heleboel mensen kan helpen. Je perfectionisme komt om de hoek kijken en je wilt toch iets veranderen aan die dienst.

Wie weet zegt jouw klant wel dat hij/zij deze dienst perfect vinden en met jouw dienst zoals nu is fantastisch geholpen is. Stel je voor dat je het had veranderd en er was gebleken dat je klant de eerste optie toch fijner vond. De aanpassingen die jij als een verbetering denkt te zien, hoeven dat dus niet altijd te zijn – omdat het dus weer objectief is.

Probeer jezelf de volgende graadmeter aan te leren of iets goed is: kijk in plaats van of er nog iets toe valt te voegen, of er niks meer weg te halen valt. Is er niks meer aan jouw project dat je weg wil halen? Top. Dat is de bedoeling.

Perfection is achieved, not when there’s nothing more to add, but when there’s nothing left to take away.

Antoine De Saint-Exupéry

Verleg je prioriteit: af is beter dan perfect

Het is makkelijk om jezelf te verliezen in perfectionisme, en wanneer er een vorm van tijdsdruk op een project staat – geeft dat dubbel zoveel stress. Daarom is het verstandig om je prioriteit van perfectionisme na willen streven te verleggen naar het afronden van een project.

Ik pas deze tip vooral toe tijdens het schrijven, zowel van manuscripten én blogs. Daarmee voorkom ik dat ik constant blijf hangen bij een bepaald stuk tekst, waardoor er ook mogelijke writersblocks kunnen ontstaan. Mijn focus ligt op zorgen dat het project af is, niet dat het perfect is.

Dat is overigens ook een van de redenen dat ik zo snel boeken schrijf. Tijdens de eerste versie ben ik totaal niet bezig met het verbeteren van teksten. Ik focus me op regelen dat alles wat in mijn hoofd zit op papier komt. En natuurlijk schrijf ik wel eens een zin opnieuw, maar mijn aandacht gaat vooral naar het afmaken in plaats van perfectioneren.

Done is better than perfect. Because there’s no perfect without done.

– David Allen | Getting Things Done

Deze quote was een eye-opener voor mij, ook nadat ik mijn leven gedreven door perfectie al ver achter me had gelaten. Voordat je ook maar enigszins kan denken aan een perfecte uiting van iets, moet iets wel af zijn. Met dat in mijn achterhoofd wordt het nog makkelijker om perfectionisme los te laten en mijn creatieve projecten te voltooien.

Er zijn genoeg tips om om te leren gaan met perfectionisme. Dit zijn echter drie van de tips die ik zelf regelmatig toepas. Ben jij een perfectionist? En hoe ga je daar mee om?

Delen:

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Instagram

2   37
13   70
2   54
16   60
13   78